Phân tích bài thơ Tự Tình 2 của nữ sĩ Hồ Xuân Hương

Phân tích bài thơ Tự Tình 2 của nữ sĩ Hồ Xuân Hương

Bài làm

Người phụ nữ với thân phận lẽ mọn trong xã hội phong kiến là một đề tài khá phổ biến và điều này đã được văn học phản ánh từ trong câu hát, câu ca dao than thân xưa. Nói đến tình yêu, hạnh phúc gia đình thì đó quả thực là một trong những mối quan tâm lớn của văn học từ xưa cho đến nay. Tất cả những điều này dường như cũng lại thể hiện được vô cùng rõ tinh thần nhân đạo trong văn học. Hồ Xuân Hương đã lên án, giãi bày tâm tư cảm xúc về thân phận đau đớn, tủi hờn, lẽ mọn của mình qua chùm thơ Tự Tình. Trong đó bài thơ Tự tình 2 luôn mang một sự khắc khoải, buồn mong của người phụ nữ trong xã hội cũ.

Đêm khuya văng vẳng trống canh dồn

Trơ cái hồng nhan với nước non.

Ngay từ hai câu thơ đầu tiên người đọc cũng nhận ra được hình ảnh của người phụ nữ cô đơn trong đêm khuya vắng lặng. Khi đó nàng cũng chỉ ghe tiếng trống cầm canh báo thời khắc đi qua mà thôi. Nhắc đến thời gian canh khuya là thời gian từ nửa đêm cho đến sáng, lúc này đây thì chính nàng cũng lại cảm thấy tiếng trống canh báo hiệu thời gian khắc khoải mong ngóng một điều gì đó cho dù mơ hồ cho dù là xa xăm. Chỉ vậy thôi nhưng chính nàng cũng lại càng mong lại càng không thấy. Thế rồi chính tiếng trống canh đang dồn dập kia chính là thông báo về thời gian cũng như tâm trạng của nàng. Bài thơ đã thể hiện nỗi chờ mong khắc khoải, một sự thảng thốt thiếu tự tin, đầy lo âu và tuyệt vọng của người đàn bà với thân phận lẽ mọn.

Xem thêm:  Phân tích hình tượng nhân vật Huấn Cao

Nữ sĩ Hồ Xuân Hương diễn tả tâm trạng bẽ bàng của người vợ cô đơn chờ mong chồng mà lúc đó thì chồng không đến bằng một chữ trơ – trơ trọi. Khi nói “trơ cái hồng nhan” ý muốn nói rằng chính cái thân phận phụ nữ với nước non, với đời, với tình yêu không được viên mãn, đã nhỏ tý rồi lại còn phải san sẻ.

Đọc hai câu tiếp theo, tác giả Hồ Xuân Hương diễn tả tâm trạng tuyệt vọng của người vợ chờ chồng trong khắc khoải. Với câu thơ ẩn chủ từ, chỉ thấy được hành động và trạng thái diễn ra. Hình ảnh chén rượu hương đưa nghĩa là uống rượu giải sầu cho quên sự đời, thế nhưng say rồi lại tỉnh, tức là khi nàng uống rượu vẫn không quên được mối sầu đau hiện tại.

Chén rượu hương đưa say lại tỉnh

Vầng trăng bóng xế khuyết chưa tròn

Hồ Xuân Hương còn xây dựng lên một hình ảnh ám ảnh đó là hình ảnh vầng trăng bóng xế có ở trong câu bốn có nghĩa là đêm đã gần tàn ròi. Thế nhưng trăng chưa tròn mà đã xế tất cả điều này đã có sức thể hiện cảm xúc về hạnh phúc chưa tròn đầy. Hình ảnh vầng trăng bóng xế chúng ta thấy được tất cả điều này dường như cũng có thể có hàm ý chỉ tuổi người đã luống mà hạnh phúc chưa được đầy.

Xem thêm:  Thuật ngữ

phan tich bai tho tu tinh 2 - Phân tích bài thơ Tự Tình 2 của nữ sĩ Hồ Xuân Hương

Loading...

Phân tích bài thơ Tự Tình 2 

Nếu như người đọc có thể cảm nhận thấy được với bốn câu thơ đầu tiên diễn tả cái tâm trạng chờ đợi mòn mỏi có phần tuyệt vọng, có phần nào đó như buông xuôi, thì ở hai câu năm và sáu, tác giả Hồ Xuân Hương đã bất ngờ vẽ ra hình ảnh một sự cảm khái. Hình ảnh đám rêu kia còn được bóng trăng xế xiên ngang mặt đất soi chiếu tới. Chúng ta như có thể tưởng tượng được hình ảnh mấy hòn đá kia còn được ánh trăng lúc đó đâm toạc chân mây để soi đến. Nhân vật trữ tình nhìn thấy vậy và tự trách thì ra là thân phận mình cô đơn không bằng được như mấy thứ vô tri vô giác kia. Sự vật, hình ảnh được miêu tả trong sự bất thương:

Xiên ngang mặt đất, rêu từng đám

Đâm toạc chân mây, đá mấy hòn.

Nghệ thuật đảo ngữ được sử dụng vô cùng linh hoạt ở đây đó là hình ảnh rêu từng đám xiên ngang mặt đất. Còn đá mấy hòn dường như cũng đã lại vươn lên đâm toạc chân mây. Người đọc có thể nhận thấy được đây đâu phải là hình ảnh của ngoại cảnh mà là hình ảnh của tâm trạng. Tâm trạng như muốn bứt phá, thoát khỏi sự cô đơn, sự chán chường. Tất cả như thể hiện cá tính mạnh mẽ của chính nữ sĩ.

Tất cả những dồn nén, bức bối cùng với những hành động đập phá của tâm trạng nhà thơ bất ngờ bộc phát, thế nhưng đến cuối lại bất lực, chấp nhận đến cam chịu:

Ngán nỗi xuân đi xuân lại lại

Mảnh tình san sẻ tý con con.

Hồ Xuân Hương sử dụng tinh tế ngôn từ thông qua đó gợi cho người đọc bao nhiêu cảm xúc đó là từ “mảnh tình” thể hiện được một thứ tình cảm ít ỏi nhưng lại còn bị san sẻ cho còn tý con con. Câu thơ đã khép lại giống như một tiếng thở dài ngai ngán, ngao ngán cho chính số phận cô đơn, bẽ bàng của mình.

Bài thơ là lời than thở cho số phận hẩm hiu của người phụ nữ chịu cảnh lẽ mọn, thể hiện thái độ bi quan, chán nản cùa tác giả và thân kiếp thiệt thòi của con người. Không những thế thì tất cả các hình ảnh trong bài thơ gây ấn tượng rất mạnh bởi nghệ thuật đặc tả. Nhà thơ Hồ Xuân Hương cũng thường đẩy đối tượng miêu tả tới độ cùng cực của tình trạng mang tính tạo hình cao, sâu sắc.

Thông qua bài thơ Tự Tình 2 thì Hồ Xuân Hương cũng đã diễn tả một tình cảm đáng thương, một số phận đáng cảm thông, thêm với đó chính là một khát vọng đáng trân trọng, là một tâm trạng đáng được chia sẻ của người phụ nữ trong xã hội xưa. Qủa thực chính những mơ ước hạnh phúc đó là hoàn toàn chính đáng nhưng chúng ta dường như cũng không thể thực hiện được trong điều kiện xã hội lúc bấy giờ, đó là bi kịch không thể giải toả được mà cứ ai oán, cắt cứa như một lời than thân trách phận không bao giờ dứt.

Minh Tân

Loading...

Ứng dụng VĂN MẪU TỔNG HỢP trên điện thoại với hơn 30k bài văn mẫu hay nhất, giải bài tập SGK, soạn văn đầy đủ chi tiết. Hãy tải App ngay để chúng tôi phục vụ bạn tốt hơn nhé!

Nếu thấy bài viết hay, hãy động viên và chia sẻ ban biên tập! Các bình luận không phù hợp sẽ bị cấm bình luận vĩnh viễn.

Leave a Reply

avatar
  Nhận thông báo qua email  
Nhận thông báo cho
DMCA.com Protection Status